در حالی که انتظار می رفت واردات خودرو در سال ۱۴۰۴ رونق بگیرد، اما واقعیت بازار چیز دیگری است.طبق گزارش ها، شش ماه نخست سال به دلیل اختلافات تعرفه ای و مشکلات تخصیص ارز، عملاً بدون نتیجه سپری شد.
تأخیر در ابلاغ سهمیه های جدید واردات خودرو
به گفته ی هادی سلیمانی ملکان، رئیس انجمن واردکنندگان خودرو، سهمیه های جدید واردات خودرو به تازگی ابلاغ شده یا در حال ابلاغ است.او تأکید می کند که این مسئله بهمعنای ورود فوری خودروهای وارداتی نیست و احتمالاً بازار در فصل پاییز با خلأ عرضه مواجه خواهد شد.به باور سلیمانی، در خوش بینانه ترین حالت، نخستین محموله های جدید در بهمن ماه ۱۴۰۴ وارد کشور می شوند.
عملکرد ضعیف واردات در نیمه اول سال
در نیمه نخست سال ۱۴۰۴، به دلیل اشکالات موجود در لایحه بودجه و بند «ر» ماده واحده، امکان واردات از محل قانون بودجه فراهم نشد.بر اساس گفته های رئیس انجمن وارد کنندگان، در این مدت تنها باقیمانده ثبت سفارش ها و ارزهای سال ۱۴۰۳ وارد کشور شد.تخمین زده می شود در شش ماهه نخست حدود ۲۰ تا ۳۰ هزار دستگاه خودرو وارد کشور شده باشد.
زمان بر بودن فرآیند واردات خودرو
فرآیند واردات از زمان ثبت سفارش تا عرضه در بازار معمولاً بیش از پنج ماه طول می کشد.یک ماه برای تولید خودرو، حدود ۴۵ روز برای حمل از شرق آسیا و یک تا دو ماه برای تخصیص و تأمین ارز زمان نیاز است.بنابراین اگر امروز سهمیه ها باز شوند، ورود خودروها زودتر از بهمن ماه ۱۴۰۴ امکان پذیر نخواهد بود.
دولت به دنبال کند کردن واردات نیست
سلیمانی ملکان تأکید می کند که دولت قصد جلوگیری از واردات را ندارد؛زیرا در بودجه سال ۱۴۰۴ بیش از ۱۴۰ همت درآمد از محل تعرفه واردات خودرو پیش بینی شده است.با این حال، اشتباه در نگارش لایحه بودجه باعث شد دولت نه به درآمدهای خود برسد و نه بازار از عرضه خودروهای وارداتی بهره مند شود.
تأثیر مکانیزم ماشه و راه عبور از بحران
رئیس انجمن وارد کنندگان خودرو مکانیزم ماشه را بحرانی جدی برای اقتصاد کشور دانسته و معتقد است تنها راه عبور از این بحران، اعتماد به بخش خصوصی است.او می گوید: «در شرایط بحرانی، بخش خصوصی از چابکی، تاب آوری و انعطاف لازم برخوردار است؛ در حالی که بخش دولتی فاقد این ویژگی هاست.»
پیش بینی بازار خودرو در ماه های آینده
به باور کارشناسان، اگرچه اجرای مکانیزم ماشه و محدودیت های ارزی بر بازار تأثیر منفی خواهد گذاشت،اما همچنان امکان واردات خودرو با ارز ایرانیان خارج از کشور وجود دارد.
در نتیجه، احتمال توقف کامل واردات پایین است، مگر در شرایط اضطراری مانند بحران سیاسی یا جنگی.